Trwa ładowanie...
d2631gt

Michał Heller

Wikimedia Commons - Uznanie Autorstwa - Na tych samych warunkach CC BY-SA
Źródło: Wikimedia Commons - Uznanie Autorstwa - Na tych samych warunkach CC BY-SA

Michał Heller jest polskim duchownym, prezbiterem katolickim, teologiem i filozofem zajmującym się głównie zagadnieniem kosmologii relatywistycznej.

Michał Heller – biografia

Michał Kazimierz Heller przyszedł na świat 12 marca 1936 roku w Tarnowie. Jest synem inżyniera o polsko-austriackich korzeniach i matki urodzonej na Ukrainie w polskiej rodzinie szlacheckiej. Ojciec był dla Michała Hellera wzorem wszechstronności, ponieważ pomimo zawodu inżyniera, był humanistą, poliglotą i artystą. Rodzina w czasie II wojny światowej wyjechała do Lwowa, skąd zostali deportowani w głąb Syberii w 1940 roku. W Rosji Michał Heller spędził 5 lat. W tym czasie nauczył się mówić po rosyjsku w stopniu biegłym. Po powrocie do Polski uczęszczał do tarnowskiego IV Liceum Ogólnokształcącego, gdzie zdał maturę w 1953 roku.

W 1959 roku Michał Heller ukończył Wyższe Seminarium Duchowne w Tarnowie, przyjął święcenia kapłańskie i obronił pracę magisterską, której przedmiotem była interpretacja krytyczna Księgi Rodzaju. Rok później Michał Heller podjął studia filozoficzne na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim, gdzie obronił pracę magisterską nawiązującą do teorii Aberta Einsteina, a także doktorską na temat kosmologii relatywistycznej. W 1969 roku został doktorem habilitowanym.

Michał Heller – praca naukowa

W latach 60. Michał Heller był lektorem w tarnowskim seminarium. W 1970 roku ukazała się jego pierwsza książka złożona z serii artykułów publikowanych od 1967 roku na łamach „Tygodnika Powszechnego”. Był współtwórcą czasopisma „Acta Cosmologica”, a wraz z biskupem Józefem Życińskim również Ośrodka Badań Interdyscyplinarnych. Przebywał na stypendiach naukowych w Belgii, Stanach Zjednoczonych, Anglii i Niemczech.

W 1990 roku Michał Heller został profesorem zwyczajnym, cztery lata później prałatem honorowym papieża. W 2000 roku otrzymał jako pierwszy Polak Nagrodę Templetona, a w 2014 roku Order Orła Białego.

Michał Heller – filozofia

Głównym przedmiotem pracy naukowej Michała Hellera stała się relacja między wiarą a nauką. Według niego te dwie dziedziny mogą, ale nie muszą się wzajemnie wykluczać, a wręcz oddziałują na siebie poprzez „twórcze spięcie”. Uważa także, że wszelkie spory między filozofami a naukowcami biorą się z nieznajomości dziedziny przeciwnika. Michał Heller pochyla się nad problematyką związku filozofii i fizyki, broni platonizmu matematycznego, realizmu poznawczego i matematycznej struktury świata.

Michał Heller zasłynął z propagowania tzw. filozofii w nauce, która bazuje na filozofii przyrody, zwłaszcza filozofii czasu (z uwzględnieniem ogólnej teorii względności) oraz filozofii mechaniki kwantowej. Innym zagadnieniem związanym z działalnością naukową Michała Hellera jest „wielka matryca” z zakresu filozofii przypadku. Filozof odrzuca skrajne teorie istnienia świata jako wyniku bezcelowych i przypadkowych zdarzeń, a także deterministycznego koncepcji istnienia świata jako celowych działań Boga. Przypadek jest bowiem mało prawdopodobny, ale istnieje na świecie, a to ma wskazywać na celowość wszechświata.

Michał Heller odrzuca ideę „nowego ateizmu”, a także teorii Wielkiego Wybuchu jako początku wszechświata (który jego zdaniem mógł istnieć już wcześniej).

Michał Heller – cytaty

Zarówno w pracach naukowych, jak i kazaniach Michała Hellera pojawia się wiele myśli filozoficznych i teologicznych, które odnieść się mogą do natury i życia człowieka. Spośród nich warto wymienić:

  • „Tęsknimy ku jedności, ale jesteśmy wynikiem podziałów”
  • „Twórczość jest przeznaczeniem człowieka”
  • „Nie tylko Wszechświat jest wyzwaniem dla człowieka. Człowiek jest wyzwaniem dla samego siebie”

Michał Heller – książki

Michał Heller jest autorem ponad 20 publikacji z zakresu fizyki i kosmologii np. „Wobec Wszechświata” (1970), „Wszechświat u schyłku stulecia” (1994) czy „Początek jest wszędzie. Nowa hipoteza pochodzenia Wszechświata” (2002). Napisał także szereg książek z dziedziny filozofii i historii nauki, między innymi „Usprawiedliwienie Wszechświata” (1984) czy „Filozofia przypadku – kosmiczna fuga z preludium i codą” (2011).

Spośród opracowań naukowych Michała Hellera z zakresu teologii warto wymienić „Drogi myślących” (1983) napisane we współpracy z Józefem Życińskim oraz „Wszechświat jest tylko drogą – kosmiczne rekolekcje” (2012).

Powstało także kilka publikacji na temat Michała Hellera, na przykład „Przestrzenie księdza Cogito. Księdzu Michałowi Hellerowi w sześćdziesiątą rocznicę urodzin” (1990) pod redakcją Stanisława Wszołka czy „Nie pytajcie dlaczego” (2014) autorstwa Marty Mierzyńskiej.

Michał Heller
Data urodzenia

12.03.1936

Miejsce urodzenia

Tarnów

Bibliografia

Sens życia i sens wszechświata

Bóg i Nauka. Moje dwie drogi do jednego celu

Moralność myślenia

Nowa fizyka i nowa teologia

Czy fizyka i matematyka to nauki humanistyczne?

Granice nauki

Wierzę, żeby rozumieć

Wszechświat i filozofia

Bóg i geometria. Gdy przestrzeń była Bogiem

Wszechświat - Maszyna czy Myśl?

Elementy filozofii przyrody

Podróże z filozofią w tle

Logos Wszechświata. Zarys filozofii przyrody

Filozofia nauki. Wprowadzenie

Wszechświat jest tylko drogą. Kosmiczne rekolekcje

Podglądanie Wszechświata

Pasja wiedzy

Uchwycić przemijanie

Filozofia i wszechświat. Wybór pism

Granice kosmosu i kosmologii

Kosmologia kwantowa

Ostateczne wyjaśnienia wszechświata

Początek jest wszędzie

Filozofia przyrody. Zarys historyczny

Matematyczność przyrody

Szczęście w przestrzeniach Banacha

Wieczność. Czas. Kosmos

Jak być uczonym

Pojmowalny wszechświat

Bóg i geometria. Gdy przestrzeń była Bogiem

Przewodnik po filozofii religii. Nurt analityczny

Filozofia kosmologii. Wprowadzenie

Jedna chwila w dziejach Wszechświata. Lemaitre i jego kosmos

Filozofia przypadku. Kosmiczna fuga z preludium i codą

Stworzenie i początek wszechświata. Teologia - Filozofia - Kosmologia

Filozofia przypadku. Kosmiczna fuga z preludium i codą

Bóg i nauka. Moje dwie drogi do jednego celu

Nauka i Teologia - niekoniecznie tylko na jednej planecie

Stworzenie i początek wszechświata

Przestrzenie Wszechświata. Od geometrii do kosmologii

Teologia i wszechświat

Zakład o życie wieczne i inne kazania krótkie

Czy fizyka jest nauką humanistyczną?

Filozofia nauki

Dylematy ewolucji

10.30 u Maksymiliana

Elementy mechaniki kwantowej dla filozofów

Ważniejsze niż Wszechświat

Spór o rozumienie

Bóg i geometria. Gdy przestrzeń była Bogiem

Wszechświat jest tylko drogą. Kosmiczne rekolekcje

Wierzę, żeby rozumieć (2021)

Szkice z filozofii głupoty

Gdy rozerwą się więzy czasu... Kazania krótkie

Bóg i geometria. Gdy przestrzeń była Bogiem

Nieskończenie wiele wszechświatów. Od Einsteina do nieskończoności

Bóg i nauka. Moje dwie drogi do jednego celu

Wierzę, żeby rozumieć. Z Michałem Hellerem rozmawiają Wojciech Bonowicz, Bartosz Brożek i Zbigniew Liana (2022)

Nieskończenie wiele wszechświatów. Od Einsteina do nieskończoności

d2631gt

Podziel się opinią

Komentarze

Trwa ładowanie
.
.
.
d2631gt
d2631gt
d2631gt