wp
Zamieszczone na stronach internetowych portalu WP.PL materiały sygnowane skrótem "PAP" stanowią element Serwisów Informacyjnych PAP, będących bazami danych, których producentem i wydawcą jest Polska Agencja Prasowa S.A. z siedzibą w Warszawie, chronionych przepisami ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych. Powyższe materiały wykorzystywane są przez WP.PL na podstawie stosownej umowy licencyjnej. Jakiekolwiek ich wykorzystywanie przez użytkowników portalu, poza przewidzianymi przez przepisy prawa wyjątkami, w szczególności dozwolonym użytkiem osobistym, jest zabronione. PAP S.A. zastrzega, iż dalsze rozpowszechnianie materiałów, o których mowa w art. 25 ust. 1 pkt. b) ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, jest zabronione.
folklor
01-06-2010 (14:11)

Ukazał się zbiór tekstów językowych "Z gwary świętokrzyskiej"

"Z gwary świętokrzyskiej" to "nie tylko rewelacyjny dokument językowy, ale również znakomite źródło wiedzy o regionie świętokrzyskim" - mówi prof. Halina Karaś
Głosuj
Głosuj
Podziel się
Opinie
z gwary świętokrzyskiej.jpg
z gwary świętokrzyskiej.jpg (Inne)

Świat dawnej wsi w relacjach mieszkańców, "pogwarki" oraz twórczość ludową
prezentuje nowy zbiór tekstów języka mówionego "Z gwary świętokrzyskiej". Książka obejmuje treści z** pogranicza folklorystyki, dialektologii, filologii, etnologii i kulturoznawstwa.**

Jak napisał we wstępie do publikacji jej autor, dr Stanisław Cygan, teksty przytoczone w zbiorze zostały nagrane przed dwoma laty, w trakcie swobodnej rozmowy z najstarszymi mieszkańcami, w 24 wsiach usytuowanych wokół Gór Świętokrzyskich.

wp

Pierwsza część książki przywołuje niedostępny już czytelnikowi świat, który ginie bezpowrotnie w procesie przemian społeczno-kulturowych, a który jest ożywiany pamięcią rozmówców autora opracowania. "Ich wędrówka w czasy radosnego, choć trudnego dzieciństwa i młodości, umożliwia poznanie opowieści o dawnym domu, mieszkańcach wsi, higienie ludowej, niektórych pracach polowych - m.in. żniwach, uprawie i obróbce lnu, pieczeniu chleba, potrawach na co dzień i od święta" - informuje dr Cygan.

Teksty zamieszczone w rozdziale "Pogwarki" zawierają krótkie, potoczne akty mowy - np. rady w chorobie, w trakcie kupna, podjęcia decyzji o pracach polowych, a także obmowy, kłótnie sąsiedzkie, zaproszenia i plotki. "Obecność w tekstach słownictwa ekspresywnego jest wyrazem postawy wartościującej użytkowników języka wobec zjawisk życia społecznego, zachowań ludzkich, wyrazem ich irytacji, gniewu, złości. W niczym nie umniejsza ono bogactwa i +urody+ języka mieszkańców wsi" - zwraca uwagę badacz świętokrzyskiej gwary.

Z kolei część trzecia wydawnictwa zawiera zróżnicowane gatunkowo teksty twórczości ludowej,
obejmujące przyśpiewki, piosenki ludowe, a także wiersze, opowiadania, opowiastki religijne, legendy i zagadki, powiedzenia oraz przysłowia.

Zbiór słownictwa ludowego, zawarty w zamykającym książkę słowniczku, ułatwia czytelnikowi
zrozumienie gwarowego języka mieszkańców wsi.

wp

W opinii prof. Haliny Kurek z Uniwersytetu Jagiellońskiego, opracowanie "Z gwary świętokrzyskiej"** to "niezwykle interesujące studium wsi kieleckiej, włączające się w problematykę małej ojczyzny,** z jej bogactwem językowym i kulturowo-obyczajowym, z systemem wartości postrzeganych i** preferowanych przez ludność wiejską".**

W umieszczonej na okładce książki recenzji prof. Haliny Karaś z Uniwersytetu Warszawskiego czytamy z kolei, że praca dr. Cygana to "nie tylko rewelacyjny dokument językowy, ale również znakomite** źródło wiedzy o regionie świętokrzyskim", które "może stać się swoistego typu encyklopedią wiedzy o** gwarach, folklorze i kulturze ludowej tego regionu".

Dr Stanisław Cygan jest adiunktem w Instytucie Filologii Polskiej Uniwersytetu
Humanistyczno-Przyrodniczego Jana Kochanowskiego w Kielcach. 400-stronicowe wypisy "Z gwary świętokrzyskiej" zostały wydane przez Kieleckie Towarzystwo Naukowe.

Polub WP Książki
wp
wp
wp
0
komentarze
Głosuj
Głosuj
0
Wow!
0
Ważne
0
Słabe
0
Straszne
Trwa ładowanie
.
.
.