Są wybitni twórcy, ale są i wybitni konsumenci kultury: melomani, teatromani, kinomani, czytelnicy-maniacy, bez których wybitni twórcy być może w ogóle by nie istnieli. Bo sztuka wytwarza się również z napięcia pomiędzy tym, który nadaje, a tym, który odbiera. Wielcy czytelnicy – a wśród nich Ludwik Gadzicki, kulturalny guru kolejnych pokoleń uczniów z lubińskiego technikum – również tworzą wielką literaturę, choć przeważnie mało kto pamięta o nich tak, jak pamięta się o powieściopisarzach i poetach. Niesłusznie. Niech to wspomnienie będzie moim skromnym podziękowaniem za uwagę, wnikliwość i lata poznawczej pracy nie tylko dla Niego, ale i dla wszystkich wspaniałych czytelników, teatromanów, kinomanów, ludzi kultury po tamtej stronie (kto wie, czy nie ważniejszej).

PS: Jest w Dalekich krajach Agnieszki Kuciak piękny wiersz o pogrzebie, który pozwolę sobie przy tej okazji przywołać:

              ***

Przez roztargnienie rzucić pomarańcze

do tego grobu - jakież to “fałks pałks”!

Przez małą chwilę w duszy poznanianki

toczy się walka: czy dla siatki słońc

(tym droższych sercu, że kupionych tanio,

tym słodszych jeszcze, że być miały z pieprzem)

zejść jak Orfeusz, jak Eneasz, Dante

między pomarłych? I z pomarańczami,

nie z nim, powrócić do zgorszonych lekko

tym żałobników?

                          I decyzja: zostać

i do wielkiego dodać mały żal.

            I ja do wielkiego żalu po Ludwiku Gadzickim dodaję, jak ten żal po upuszczonych do grobu pomarańczach, swój mały żal: jest to bowiem mój ostatni felieton dla działu Książki Wirtualnej Polski. Przez ponad cztery lata napisałem dla Państwa (i, po trosze, również dla siebie) ponad sto felietonów o czytaniu, o książkach, o bibliotekach, o papierach i papierzyskach. Tym z Państwa, którym będzie ich brakowało, serdecznie dziękuję za czytanie. Tych z Państwa, którzy uważali je za stratę czasu, przepraszam za to, że nie udało mi się udatniej trafić w Ich gust literacki i zainteresowania.